3 ngôi chùa cổ ở Bình Định

Linh Phong Thiền Tự - Còn được gọi là chùa Ông Núi, chùa nằm trên sườn phía Đông Nam Núi Bà thuộc thôn Phương Chi, xã Cát Tiến, huyện Phù Cát - Bình Định. Du khách đến đây được nghe truyền thuyết: Vua Minh Mạng mơ được Đại lão thiền sư dâng thuốc chữa khỏi bệnh nên xuống chiếu cấp bạc trùng tu chùa năm 1829.

Ban đầu chỉ là một am nhỏ gọi là Dũng Tuyền Tự, khởi dựng năm 1702. Sau được chúa Nguyễn Phúc Chu xuống chiếu cho xây lại chùa, đổi tên là Linh Phong năm 1733. Trải qua thời gian và chiến tranh, ngôi cổ tự trên chỉ còn lại cổng tam quan ở mặt đông và một bửu tháp. Năm 2004, một ngôi chùa mới đã dựng trên vị trí của chùa Linh Phong ngày xưa.

Lưng chùa Linh Phong dựa vào núi cao, mặt trông ra biển, phong cảnh thanh tao, không gian tĩnh mịch. Quanh chùa đá mọc ngổn ngang, nơi chồng chất thành những hòn giả sơn, nơi lại dựng đứng như vách, nơi lại nằm rải tác như một bầy voi nằm đấu vòi.

Nhiều thi nhân đến viếng chùa đã có bài thơ rằng:
Chùa vua cất, núi trời xây
Nguồn đạo thơm thành mạch suối đầy
Suối chảy quanh chùa, chùa vịn núi
Núi nằm ôm biển, biền xanh mây…
(Nước non Bình Định - Quách Tấn)

Chùa Nhạn Sơn - còn gọi là chùa Ông Đá thuộc địa phận thôn Nam Nhạn Tháp, xã Nhơn Hậu, huyện An Nhơn, cách Quy Nhơn 23 km về phía tây bắc. Ngôi chùa nằm dưới bóng một vườn xoài xanh mướt, lưng tựa vào núi Long Cốt, phía trước là hồ sen với cảnh trí thơ mộng.

Chùa Nhạn Sơn có giá trị lớn về lịch sử và nghệ thuật, là sự giao thoa giữa văn hóa Chăm bản địa và văn hóa Việt Nam mà đặc biệt hơn cả là hai pho tượng bằng đá xa thạch khổng lồ bên trong khuôn viên chùa - một phong cách nghệ thuật điêu khắc Chăm.

Đây là 2 tượng Dvarapalla (Môn Thần) với ý nghĩa người bảo vệ cho Đạo pháp, đứng đối xứng nhau cao 2,2m, rất sống động, nghệ thuật điêu khắc mang phong cách điển hình của nghệ thuật điêu khắc Chămpa thế kỷ XII-XIII. Hai tượng đã được sơn đen, đỏ tượng trưng cho ông Thiện, ông Ác trong tín ngưỡng của người Việt. Người ta truyền rằng 2 pho tượng đá rất thiêng, cầu đảo thường ứng nghiệm.

Chùa Long Khánh - Nằm ở trung tâm thành phố Quy Nhơn, là một trong những trung tâm Phật giáo lớn của tỉnh. Chùa được xây dựng từ năm 1715 (dưới thời vua Lê Dụ Tông) và là nơi truyền bá tín ngưỡng Phật giáo mạnh trong vùng thời bấy giờ.

Chùa có cấu trúc hình chữ khẩu, phía trước là chúc điện, phía sau là Tổ đình, hai bên có Đông phòng và Tây phòng. Chánh điện bài trí tôn nghiêm với tượng đức Phật Thích ca ở giữa bằng đồng cao 2m, được đúc tại chùa năm 1960. Pho tượng đức Phật A-di-đà ở sân trước chùa cao 17m, được tôn trí vào năm 1972.
Hiện chùa vẫn còn lưu giữ một số vật quý như: Thái Bình Hồng Chung đúc vào năm 1805, chiếc khánh đồng (Long Khánh Tự) đúc vào năm 1813.